Protez Dişim Oynuyor: Neden Gevşer, Ne Yapılmalı?

Protez Dişim Oynuyor: Neden Gevşer ve Ne Yapılmalı?

“Protez dişim oynuyor, yemek yerken hareket ediyor, konuşurken yerinden çıkacak gibi oluyor” şikâyeti özellikle hareketli protez kullanan kişilerde sık karşılaşılan durumlardan biridir. Ancak protezin hareket etmeye başlaması yalnızca protezin eskimesinden kaynaklanmaz. Çene kemiğinde zaman içinde meydana gelen değişiklikler, diş eti ve destek dokularındaki farklılaşma, protezin alt yüzeyinin ağıza artık tam oturmaması, kancaların veya hassas tutucuların aşınması, implant üstü bağlantı parçalarının gevşemesi ve kapanış dengesinin bozulması gibi birçok neden protezin stabilitesini etkileyebilir.

Kısa cevap: Daha önce rahat ve sabit kullanılan bir protez sonradan oynamaya başladıysa protezin ağız dokularıyla uyumu değişmiş olabilir. Böyle bir durumda protezi sürekli yapıştırıcı kullanarak sabitlemeye çalışmak yerine, protezin ve ağız içindeki destek dokularının diş hekimi tarafından değerlendirilmesi gerekir. Bazı vakalarda küçük bir ayarlama yeterliyken bazı hastalarda protez beslemesi, tutucu parçaların değiştirilmesi, tamir veya yeni protez yapılması gerekebilir.

Melsadent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği’nde uygulanan diş protezleri; hastanın eksik diş sayısına, mevcut dişlerin durumuna, çene kemiğine ve tedavi planına göre sabit, hareketli, total, parsiyel veya farklı tutucu sistemlerle hazırlanabilmektedir. Bu nedenle “protez neden oynuyor?” sorusunun cevabı da kullanılan protezin türüne göre değişir.

Protez Dişin Oynaması Normal mi?

Yeni yapılmış ve ağız dokularıyla uyumu doğru olan bir protezin günlük kullanım sırasında sürekli hareket etmesi beklenen bir durum değildir. Özellikle yemek çiğnerken protezin belirgin biçimde kalkması, konuşurken yer değiştirmesi, tek taraflı olarak aşağı-yukarı hareket etmesi veya daha önce olmayan bir gevşekliğin ortaya çıkması değerlendirilmelidir.

Bununla birlikte hareketli protezlerin doğal diş gibi kemiğe sabitlenmediğini unutmamak gerekir. Total protezler diş eti, çene kemiği, tükürük filmi, kas dengesi ve protezin yüzey uyumundan yararlanarak ağızda tutulur. Bu nedenle tamamen hareketli bir protezin sabit implant destekli bir restorasyonla aynı şekilde davranması beklenmez.

Asıl önemli nokta, protezin önceki kullanımına göre belirgin biçimde daha fazla hareket etmeye başlamasıdır. Bu değişiklik çoğu zaman protez veya destek dokularda araştırılması gereken yeni bir durumun işaretidir.

Protez Diş Neden Gevşer?

Protez gevşemesinin tek bir nedeni yoktur. Protezin türü, yaşı, hastanın çene yapısı, kalan doğal dişlerin durumu, kemik seviyesi, ağız hijyeni ve çiğneme kuvvetleri birlikte değerlendirilmelidir.

En sık karşılaşılan nedenler şunlardır:

• Çene kemiğinin zaman içerisinde hacim değiştirmesi
• Diş eti ve yumuşak dokuların şeklindeki değişiklikler
• Protez tabanının ağıza uyumunu kaybetmesi
• Parsiyel protez kancalarının gevşemesi veya deformasyonu
• Hassas tutucu parçaların aşınması
• İmplant üstü protez bağlantılarında tutuculuk kaybı
• İmplant üstü protez vidasında veya bağlantı elemanında gevşeme
• Protezin kırılması ya da çatlaması
• Yapay protez dişlerinin aşınması
• Kapanış ve çiğneme dengesinin değişmesi
• Protezin uzun süredir kontrol edilmeden kullanılması
• Destek doğal dişlerde veya diş etlerinde hastalık gelişmesi

1. Çene Kemiğinin Zamanla Değişmesi Protezi Gevşetebilir

Dişler çekildikten sonra onları daha önce çevreleyen alveoler kemik aynı biçimde kalmaz. Dişsiz çene bölgelerinde zaman içerisinde farklı derecelerde kemik değişiklikleri ve rezorpsiyon meydana gelebilir. Bu süreç kişiden kişiye önemli ölçüde değişebilir.

Protez ilk hazırlandığında protezin iç yüzeyi mevcut diş eti ve çene yapısına göre şekillendirilir. Fakat yıllar içerisinde protezin altında bulunan dokular değişirken protez tabanının şekli aynı kalır. Sonuçta protez ile diş eti arasında eskiden bulunmayan boşluklar oluşabilir.

Bu boşluk arttıkça protezin vakum, yüzey uyumu ve mekanik stabilitesi azalabilir. Hasta özellikle sert gıdaları çiğnerken protezin bir taraftan kalktığını veya ileri geri hareket ettiğini fark edebilir.

Alveoler kret değişimlerini inceleyen bilimsel çalışmalar, protez taşıyan dişsiz çenelerde zaman içerisinde anatomik değişikliklerin meydana gelebildiğini göstermektedir. Konuyla ilgili sistematik incelemeye PubMed üzerinden ulaşabilirsiniz.

2. Protezin Altının Boşalması Ne Demektir?

Hastaların “protezimin altı boşalmış” şeklinde tarif ettiği durum çoğunlukla protez tabanı ile ağız dokuları arasındaki uyumun azalmasını ifade eder. Protez ağıza ilk yapıldığında geniş bir yüzey boyunca dokulara temas ederken zaman içinde bazı bölgelerde temas azalabilir.

Böyle bir durumda protez:

• çiğneme sırasında sağa veya sola yatabilir,
• konuşurken hareket edebilir,
• altına yiyecek kaçırabilir,
• diş etinde vuruk oluşturabilir,
• çiğneme gücünün azalmasına yol açabilir,
• hastanın sürekli protez yapıştırıcısı kullanma ihtiyacı hissetmesine neden olabilir.

Her gevşeyen protezin tamamen yenilenmesi gerekmez. Protezin yapısal durumu, kapanışı ve dişlerinin kondisyonu uygunsa bazı vakalarda protezin dokuya bakan yüzeyinin yeniden uyumlandırılması düşünülebilir.

3. Protez Besleme Nedir ve Oynayan Protezi Düzeltebilir mi?

Protez besleme veya relining, mevcut hareketli protezin ağız dokularına temas eden iç yüzeyinin yeniden düzenlenerek güncel çene ve diş eti yapısına uyumlu hale getirilmesidir.

Besleme işleminin uygun olup olmadığı yalnızca protezin hareket ediyor olmasına bakılarak belirlenmez. Protezin yaşı, kırık veya çatlak bulunup bulunmadığı, kapanışın doğru olup olmadığı, yapay dişlerde aşınma miktarı ve protezin genel tasarımı da değerlendirilir.

Uygun vakalarda besleme sonrasında protez ile dokular arasındaki boşluk azaltılarak protezin stabilitesi ve kullanım konforu artırılabilir. Ancak ileri derecede eskimiş, kapanışı bozulmuş veya yapısal olarak yetersiz bir protezi sürekli beslemek yerine yeni protez planlamak daha doğru olabilir.

Yumuşak ve sert protez astar materyallerini inceleyen bilimsel çalışmalar, uygun hasta seçiminde yeniden astarlama yöntemlerinin hasta konforuna katkı sağlayabileceğini bildirmektedir. Konuyla ilgili sistematik incelemelerden biri Journal of Prosthodontic Research çalışmasıdır.

4. Parsiyel Protezin Kancaları Gevşerse Protez Oynar mı?

Evet. Doğal dişlerden destek alan hareketli parsiyel protezlerde tutuculuğun önemli bölümü kancalar, destek elemanları ve protezin dokularla uyumu sayesinde sağlanır.

Uzun süreli kullanım sırasında protezin metal kancalarında deformasyon oluşabilir veya destek aldığı dişlerde değişiklik meydana gelebilir. Bu durumda hasta protezin eskisine göre daha kolay çıktığını veya yemek yerken hareket ettiğini fark edebilir.

Kancayı hastanın kendisinin pense veya benzeri araçlarla sıkıştırmaya çalışması doğru değildir. Metalin kontrolsüz şekilde bükülmesi kancanın kırılmasına, protezin uyumunun bozulmasına veya destek dişe fazla kuvvet uygulanmasına neden olabilir.

Hareketli parsiyel protezlerle ilgili bilimsel derlemelerde retansiyon kaybı, protez bileşenlerinde tamir gereksinimi, protez dişi veya kaide problemleri ve yeniden astarlama ihtiyacı bildirilen teknik bakım konuları arasındadır. İlgili sistematik incelemeye PubMed üzerinden erişilebilir.

5. Destek Diş Sallanıyorsa Protez de Hareket Edebilir

Parsiyel hareketli protezlerin bazıları kalan doğal dişlerden destek alır. Eğer protezin tutunduğu doğal dişlerde periodontal hastalık, kemik kaybı, çürük veya başka bir problem gelişirse destek sistemi zayıflayabilir.

Bu durumda yalnızca protezi sıkılaştırmak yeterli olmayabilir. Öncelikle destek dişlerin ve çevresindeki dokuların sağlığı değerlendirilmelidir.

Diş eti kanaması, diş eti çekilmesi, ağız kokusu veya doğal dişlerde sallanma eşlik ediyorsa diş eti tedavisi ve periodontoloji açısından da değerlendirme gerekebilir.

6. İmplant Üstü Hareketli Protez Neden Gevşer?

İmplant destekli hareketli protezler klasik total protezlere göre farklı bir tutuculuk sistemine sahiptir. Protezin altında implantlara bağlanan locator, ball, bar veya farklı bağlantı sistemleri bulunabilir.

Bu sistemlerde protezin belirli bir dirençle implantlara tutunmasını sağlayan küçük mekanik parçalar vardır. Günlük takıp çıkarma ve çiğneme kuvvetleri sonucunda özellikle plastik, naylon veya benzeri retantif parçalar zaman içerisinde aşınabilir.

Hasta bu durumu genellikle şu şekilde fark eder:

• Protez eskisi kadar güçlü şekilde “klik” yaparak oturmaz.
• Protez daha kolay çıkar.
• Yemek yerken bir taraf kalkar.
• Konuşurken protez hareket eder.
• Protezin altında implant olmasına rağmen tutuculuk giderek azalır.

Bu durum her zaman implantın kendisinin gevşediği anlamına gelmez. Çoğu zaman implantın üzerinde bulunan protez bağlantı sisteminin bakım veya parça değişimine ihtiyacı olabilir.

İmplant üstü overdenture sistemlerinde bakım gereksinimlerini değerlendiren sistematik çalışmalar, tutucu matrikslerin veya bağlantı parçalarının değiştirilmesinin karşılaşılabilen bakım işlemleri arasında olduğunu göstermektedir. Konuyla ilgili kapsamlı bilimsel incelemeye PubMed’den ulaşabilirsiniz.

İmplant destekli tedavi seçenekleri hakkında ayrıntılı bilgi için Melsadent’in implant tedavisi sayfasını inceleyebilirsiniz.

İmplant Üstü Protezin Oynaması İmplantın Sallandığı Anlamına mı Gelir?

Hayır. Protezin hareket etmesi ile implantın kemik içerisinde hareket etmesi aynı durum değildir.

İmplant üstü protezlerde birkaç farklı bölgede gevşeme meydana gelebilir:

• Protez içindeki tutucu parça aşınmış olabilir.
• Locator veya benzeri bağlantı sistemi bakım gerektirebilir.
• Protez kaidesinin dokularla uyumu değişmiş olabilir.
• Protez vidasında veya protetik bağlantıda gevşeme olabilir.
• Nadiren implantın kendisini ilgilendiren biyolojik veya mekanik bir problem bulunabilir.

Bu ayrım klinik muayene yapılmadan güvenilir şekilde gerçekleştirilemez. Özellikle implantın kendisinin hareket ettiği düşünülüyorsa durum geciktirilmemelidir.

7. Sabit Protez veya Kaplama Diş Oynuyorsa Ne Anlama Gelir?

“Protez dişim oynuyor” ifadesi yalnızca takıp çıkarılan protezler için kullanılmaz. Hastalar kron, köprü veya implant üstü sabit restorasyonlarını da protez diş olarak tanımlayabilir.

Sabit bir kron veya köprünün hareket etmesi normal kabul edilmez. Olası nedenler arasında:

• yapıştırıcı simanın çözünmesi,
• kaplamanın destek dişten ayrılması,
• kaplama altındaki destek dişte problem oluşması,
• destek dişin hareketli hale gelmesi,
• köprü ayağında sorun gelişmesi,
• implant üstü vidalı restorasyonda vida gevşemesi

bulunabilir.

Sabit protez oynuyorsa protezi elle tekrar yerine bastırıp uzun süre kullanmaya devam etmek uygun değildir. Gevşek restorasyonun altında yiyecek ve bakteri birikimi meydana gelebilir veya protezin diğer bileşenlerine istenmeyen kuvvet aktarılabilir.

8. Protez Dişlerinin Aşınması Gevşeklik Hissi Oluşturabilir

Uzun süredir kullanılan protezlerde yalnızca protezin alt yüzeyi değil, yapay dişler de değişebilir. Çiğneme yüzeyleri zaman içerisinde aşındığında alt ve üst çenenin kapanış ilişkisi değişebilir.

Kapanış kuvvetleri protezin tabanına dengeli dağılmadığında protezin bir bölgesi aşağı doğru basarken diğer bölgesi yukarı kalkabilir. Hasta bu durumu “protezimin altı boşalmış” veya “dişim artık ağzımda durmuyor” şeklinde hissedebilir.

Bu nedenle gevşek protez değerlendirilirken yalnızca protezin iç yüzeyine değil, dişlerin kapanışına ve karşı çenedeki diş veya protezlerle ilişkisine de bakılması gerekir.

9. Protez Kırılması veya Çatlaması Oynamaya Neden Olabilir

Protezdeki her çatlak kolayca fark edilmeyebilir. Özellikle akrilik protez tabanında ince bir kırık hattı oluştuğunda protez ağız dışında sağlam görünebilir ancak çiğneme kuvveti altında esneyebilir.

Bu durumda:

• protez tek tarafta kalkabilir,
• çiğneme sırasında ses oluşabilir,
• belirli noktalarda vuruk gelişebilir,
• protez giderek daha fazla hareket edebilir.

Kırık veya çatlak protezi ev tipi yapıştırıcılarla tamir etmeye çalışmak protezin ağıza uyumunu bozabileceği için önerilmez.

10. Kilo Değişimi Protezin Uyumunu Etkileyebilir mi?

Ağız içindeki kemik ve yumuşak dokular zaman içerisinde birçok faktörden etkilenebilir. Belirgin kilo değişimleri özellikle yüz ve ağız çevresindeki yumuşak dokuların hacminde farklılıklara neden olabilir. Ancak protezin belirgin biçimde gevşemesini yalnızca kilo kaybına bağlamak doğru değildir.

Çene kemiğindeki anatomik değişiklikler, protezin kullanım süresi, protezin taban uyumu, tükürük miktarı, kas fonksiyonları ve mevcut ağız sağlığı birlikte değerlendirilmelidir.

Protez Yapıştırıcısı Oynayan Protezi Düzeltir mi?

Protez yapıştırıcıları uygun şekilde yapılmış total protezlerde ilave tutuculuk sağlayabilir. Bilimsel çalışmalar da protez yapıştırıcılarının bazı tam protez kullanıcılarında retansiyon, ısırma kuvveti ve çiğneme performansını artırabildiğini göstermektedir. Bu konuda yayımlanan sistematik inceleme ve meta-analize PubMed üzerinden ulaşabilirsiniz.

Ancak burada önemli bir ayrım vardır: protez yapıştırıcısı, kötü uyum gösteren bir protezin temel problemini ortadan kaldırmaz.

Daha önce yapıştırıcısız rahat kullanılan bir protezin birden fazla kez veya giderek daha fazla yapıştırıcı gerektirmeye başlaması protezin uyumunun kontrol edilmesi gerektiğini düşündürebilir.

Özellikle yapıştırıcı kullanılmadığında protez tamamen yerinden çıkıyorsa veya yapıştırıcı miktarı giderek artıyorsa yalnızca geçici olarak tutuculuğu artırmak yerine protezin neden gevşediği araştırılmalıdır.

Oynayan Protez Diş Evde Nasıl Sıkılaştırılır?

Protez üzerinde evde mekanik değişiklik yapılması önerilmez. Özellikle aşağıdaki uygulamalardan kaçınılmalıdır:

• Kancaları penseyle sıkıştırmak
• Protez tabanını törpülemek
• Protez içine silikon veya benzeri madde uygulamak
• Kırılan parçayı güçlü yapıştırıcılarla yapıştırmak
• İmplant bağlantı parçalarını alet kullanarak sıkmaya çalışmak
• Sabit kron veya köprüyü ev tipi yapıştırıcıyla yerine yapıştırmak

Bu işlemler geçici olarak problemi çözmüş gibi görünse bile protezin oturma pozisyonunu değiştirebilir, ağız dokularında yaralanma oluşturabilir veya profesyonel tamiri zorlaştırabilir.

Protez Gevşediğinde Diş Hekimi Ne Yapar?

İlk aşama protezin hangi nedenle oynadığını belirlemektir. Bunun için protez ve ağız dokuları birlikte değerlendirilir.

Muayene sırasında genel olarak:

• protezin ağıza oturuşu,
• protez kenarlarının uzunluğu ve uyumu,
• protez altında oluşan vuruk bölgeleri,
• diş eti ve mukoza sağlığı,
• çene kemiğinin mevcut yapısı,
• kapanış ilişkisi,
• yapay dişlerdeki aşınma,
• parsiyel protez kancaları,
• destek doğal dişler,
• implant ve protez bağlantı elemanları

kontrol edilebilir.

Gerektiğinde radyografik görüntüleme veya dijital kayıtlar da değerlendirmeye eklenebilir. Melsadent’te kullanılan dijital yöntemler hakkında Dijital Diş Hekimliği sayfasından bilgi alınabilir.

Gevşeyen Protez Nasıl Düzeltilir?

Tedavi, gevşemenin nedenine göre belirlenir. Her hastaya aynı işlem uygulanmaz.

Olası çözümler arasında şunlar yer alabilir:

• Protezin basınç yapan bölgelerinin ayarlanması
• Kapanışın yeniden dengelenmesi
• Protez besleme işlemi
• Protez tabanının yenilenmesi
• Kırık veya çatlak protezin tamiri
• Parsiyel protez kancalarının profesyonel olarak düzenlenmesi
• Hassas tutucu parçaların değiştirilmesi
• İmplant üstü protez retansiyon parçalarının değiştirilmesi
• Gevşeyen protetik vidaların değerlendirilmesi
• Destek dişlerin tedavisi
• Mevcut protezin yenilenmesi
• Uygun hastalarda implant destekli tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesi

Protez Besleme mi, Yeni Protez mi Daha Doğru?

Bu karar protezin yalnızca ne kadar gevşek olduğuna göre verilmez.

Görece yeni, yapısal olarak sağlam, kapanışı kabul edilebilir ve yapay dişlerinde ileri aşınma bulunmayan bir protezde doku uyumu bozulmuşsa besleme düşünülebilir.

Buna karşılık protez:

• çok uzun süredir kullanılıyorsa,
• yapay dişler ileri derecede aşınmışsa,
• kapanış tamamen değişmişse,
• sık sık kırılıyorsa,
• estetik veya fonksiyon açısından yetersizse,
• protezin tasarımı güncel ağız yapısına artık uygun değilse

yeni bir protez planlanması daha uygun olabilir.

Bu nedenle internet üzerinden yalnızca protezin kullanım süresine bakılarak “kesinlikle besleme gerekir” veya “protez mutlaka yenilenmelidir” şeklinde karar vermek doğru değildir.

Alt Damak Protezi Neden Üst Protezden Daha Fazla Oynayabilir?

Alt çenede total protezin oturduğu yüzey alanı genellikle üst çeneye göre daha sınırlıdır. Ayrıca dil, yanak ve ağız tabanı kaslarının hareketleri alt protezin stabilitesini doğrudan etkileyebilir.

Üst total protez geniş damak yüzeyinden yararlanabilirken alt protezin destek ve tutuculuk koşulları daha zor olabilir. Özellikle ileri kemik kaybı bulunan alt çenelerde hareketli protezin stabilitesi azalabilir.

Bu tür vakalarda klasik total protezin uyumu yeniden değerlendirilebileceği gibi hastanın kemik yapısı ve genel sağlık durumu uygunsa implant destekli protez alternatifleri de değerlendirilebilir. İmplant üstü hareketli protezlerde de düzenli bakım gerektiği unutulmamalıdır.

Protez Altına Sürekli Yemek Kaçması Gevşeklik Belirtisi midir?

Protez altına ara sıra küçük gıda parçalarının girmesi tek başına ciddi bir problem anlamına gelmeyebilir. Ancak daha önce böyle bir sorun yokken son dönemde hemen her öğünde yiyecek protezin altına giriyorsa protezin doku uyumunun değişmiş olması mümkündür.

Yiyecek birikimi zamanla:

• diş eti tahrişine,
• yanma ve hassasiyete,
• ağız kokusuna,
• protez altında kızarıklığa,
• temizlik güçlüğüne

katkıda bulunabilir.

Hareketli protezlerin ve ağız dokularının düzenli temizliği önemlidir. Protezin gevşek olması hijyen gereksinimini ortadan kaldırmadığı gibi bazı hastalarda temizliği daha da önemli hale getirir. Hareketli protez hijyenini inceleyen sistematik bilimsel değerlendirmeler de protez temizliğinin ağız sağlığındaki önemini vurgulamaktadır. İlgili akademik çalışmaya buradan ulaşabilirsiniz.

Protez Altında Kızarıklık ve Yara Varsa Ne Yapılmalı?

Gevşek bir protez çiğneme sırasında sürekli hareket ettiğinde bazı noktalara normalden fazla basınç uygulayabilir. Bunun sonucunda protez vurukları, hassasiyet veya yara oluşabilir.

Protez altında sürekli kızarıklık bulunması yalnızca mekanik baskıyla ilişkili olmayabilir. Protez hijyeni, protezin gece boyunca sürekli kullanılması ve mikroorganizma birikimi gibi faktörlerin de değerlendirilmesi gerekebilir.

Özellikle geçmeyen yara, belirgin şişlik, kanama, kötü koku, akıntı veya ağrı varsa protezi kendi kendinize törpülemek yerine diş hekimi değerlendirmesi gerekir.

Gevşek Protezle Yemek Yemeye Devam Edilir mi?

Hafif bir uyum problemi bulunan protez ile kısa süreli kullanım her hastada aynı sonucu doğurmaz. Ancak protez belirgin biçimde hareket ediyorsa sert ve yapışkan yiyeceklerle zorlamaya devam etmek mevcut problemi artırabilir.

Protezin tek tarafına sürekli yüksek kuvvet uygulamak protezin dengesini daha fazla bozabilir veya protezin kırılma riskini artırabilir. Ayrıca hareketli protezin diş etinde sürekli sürtünmesi tahrişe yol açabilir.

Belirgin gevşeklik fark edildiğinde problemin uzun süre ertelenmesi yerine nedeninin belirlenmesi daha doğru yaklaşımdır.

Protez Dişim Birden Gevşedi: Daha Acil Değerlendirilmesi Gereken Durumlar Nelerdir?

Yavaş gelişen protez gevşemeleri çoğunlukla planlı bir diş hekimi kontrolüyle değerlendirilebilir. Ancak bazı bulgular daha erken değerlendirme gerektirebilir.

Aşağıdaki durumlardan biri varsa diş hekimi kontrolünü ertelememek gerekir:

• Sabit kron veya köprü birden hareket etmeye başladıysa
• İmplantın kendisinin hareket ettiği hissediliyorsa
• Protez kırıldıysa
• Protez parçası veya implant bağlantı elemanı ayrıldıysa
• Şiddetli ağrı bulunuyorsa
• Belirgin şişlik veya iltihap bulguları varsa
• Kanama veya kötü tat eşlik ediyorsa
• Protez altında iyileşmeyen yara varsa
• Destek doğal dişlerden biri sallanıyorsa
• Protezin kapanışı aniden değiştiyse

Protezlerin Gevşemesi Nasıl Önlenebilir?

Çene dokularındaki tüm değişiklikleri tamamen önlemek mümkün değildir. Ancak protezin düzenli kontrol edilmesi problemler ilerlemeden fark edilmesine yardımcı olabilir.

Uzun süreli protez kullanımında şu noktalara dikkat edilebilir:

• Protez ve ağız dokularını düzenli temizlemek
• Protezde çatlak fark edildiğinde kullanmaya devam etmemek
• Kancaları veya bağlantı parçalarını evde değiştirmemek
• Protezin altında sürekli yara oluşuyorsa kontrol ettirmek
• Protez tutuculuğunda belirgin değişiklik olduğunda değerlendirme yaptırmak
• İmplant üstü protezlerde önerilen bakım kontrollerini aksatmamak
• Doğal destek dişlerin ve diş etlerinin bakımını ihmal etmemek
• Protez yapıştırıcısını kötü uyum gösteren protezin kalıcı çözümü olarak görmemek

Protez Dişim Oynuyor: Melsadent’te Hangi Protez Seçenekleri Değerlendirilebilir?

Oynayan protezin çözümü her zaman yeni bir protez yapmak değildir. Öncelikle mevcut protezin neden hareket ettiği belirlenmelidir.

Melsadent’te hastanın diş ve çene durumuna göre hareketli ve sabit diş protezleri, total protezler, parsiyel protezler ve hassas tutuculu protez seçenekleri değerlendirilebilmektedir.

Klasik hareketli protezlerde yeterli stabilitenin sağlanamadığı ve hastanın implant açısından uygun olduğu bazı vakalarda ise implant destekli protez seçenekleri gündeme gelebilir.

Ancak implant uygulaması herkes için otomatik olarak doğru seçenek değildir. Çene kemiğinin miktarı ve kalitesi, genel sağlık durumu, ağız hijyeni, sigara kullanımı, mevcut hastalıklar ve hastanın beklentileri değerlendirilerek kişiye özel tedavi planı oluşturulmalıdır.

Protez Gevşemesini Ertelemek Neden Doğru Değildir?

Hasta gevşek proteze zaman içerisinde alışabilir ve hareketi normal kabul etmeye başlayabilir. Ancak problemin devam etmesi çiğneme konforunu düşürebilir ve ağız dokularında sürekli baskı noktaları oluşturabilir.

Ayrıca problemin nedeni yalnızca protezin altındaki boşluk olmayabilir. Destek dişte hastalık, kırık, implant bağlantı problemi veya protezin yapısal hasarı gibi farklı durumlar bulunabilir.

Bu nedenle özellikle daha önce iyi oturan bir protezin yeni dönemde hareket etmeye başlaması “protez eski, normaldir” şeklinde değerlendirilmemelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Protez dişim neden oynuyor?
En sık nedenler arasında çene kemiği ve diş eti dokularının zamanla değişmesi, protezin doku uyumunu kaybetmesi, kancaların veya hassas tutucuların gevşemesi, protez dişlerinin aşınması ve implant üstü bağlantı elemanlarının bakım ihtiyacı bulunur.

Oynayan protez tekrar sıkılaştırılabilir mi?
Bazı protezler ayarlama, besleme veya tutucu parçaların değiştirilmesiyle tekrar daha stabil hale getirilebilir. Ancak protez ileri derecede eskimiş veya yapısal olarak yetersizse yenilenmesi gerekebilir.

Protez besleme ne kadar işe yarar?
Protezin genel yapısı sağlamsa ve temel problem protez tabanının dokulara uyumunu kaybetmesi ise besleme yararlı olabilir. Her gevşek protez beslemeye uygun değildir.

Damak protezi neden birkaç yıl sonra gevşer?
Diş çekimlerinden sonra çene kemiği ve çevresindeki dokular zaman içerisinde değişebilir. Protez ise aynı biçimde kaldığı için doku ile protez arasında uyumsuzluk gelişebilir.

Alt protezim üst protezden daha fazla oynuyor, normal mi?
Alt total protezlerde destek alanının daha sınırlı olması ve dil ile ağız tabanı hareketleri nedeniyle stabilite daha zor olabilir. Ancak belirgin veya giderek artan hareket yine de değerlendirilmelidir.

Protez yapıştırıcısı kullanmak zararlı mı?
Uygun protezlerde ürün talimatlarına uygun kullanılan protez yapıştırıcıları ilave tutuculuk sağlayabilir. Fakat uyumsuz bir protezin neden gevşediğini ortadan kaldırmaz ve profesyonel değerlendirme yerine kullanılmamalıdır.

Her gün protez yapıştırıcısı kullanmam normal mi?
Bazı hastalar ilave güven ve tutuculuk amacıyla protez yapıştırıcısı kullanabilir. Ancak daha önce ihtiyaç duyulmayan yapıştırıcının artık sürekli ve fazla miktarda gerekli hale gelmesi protezin uyumunun kontrol edilmesi gerektiğini gösterebilir.

İmplant üstü protezim gevşedi, implantım mı bozuldu?
Mutlaka değil. İmplant üstü hareketli protezlerde tutucu parçalar zamanla aşınabilir. Bağlantı elemanları, protez kaidesi ve implantların kendisi ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

İmplant üstü protezlerin tutucu parçaları değişir mi?
Kullanılan sisteme bağlı olarak bazı retantif parçalar bakım sırasında değiştirilebilir. İmplant overdenture sistemlerinde protez bakımının zaman zaman gerekli olabileceği bilimsel çalışmalarda da bildirilmektedir.

Sabit kaplamam oynuyor, yapıştırabilir miyim?
Ev tipi yapıştırıcı kullanılmamalıdır. Sabit kron veya köprünün hareket etmesi siman kaybı, destek diş problemi veya implant üstü restorasyonda bağlantı problemi gibi nedenlerden kaynaklanabilir.

Protezimin kancasını kendim sıkabilir miyim?
Önerilmez. Kontrolsüz şekilde bükülen kanca kırılabilir veya destek dişe aşırı kuvvet uygulayabilir. Ayarlama diş hekimi tarafından yapılmalıdır.

Protez altına yemek kaçması normal mi?
Az miktarda yiyecek girişi meydana gelebilir. Ancak daha önce olmayan ve giderek artan yiyecek birikimi protezin doku uyumunun bozulduğunu düşündürebilir.

Protez vuruk yapıyorsa törpüleyebilir miyim?
Hayır. Protezin hangi noktasının neden baskı yaptığının belirlenmesi gerekir. Evde yapılan törpüleme protezin dengesini ve uyumunu bozabilir.

Protez ne zaman tamamen yenilenmelidir?
Bunun sabit bir yıl sınırı yoktur. Protezin yapısal durumu, doku uyumu, kapanışı, dişlerdeki aşınma ve hastanın ağız yapısı birlikte değerlendirilerek karar verilir.

Oynayan protez ağızda yara yapar mı?
Evet. Protezin çiğneme sırasında sürekli hareket etmesi belirli bölgelerde sürtünme ve basıncı artırarak tahriş veya yara oluşmasına katkıda bulunabilir.

Protez gevşemesi kemik erimesinin belirtisi olabilir mi?
Dişsiz çene bölgelerinde zaman içinde alveoler kemik değişiklikleri oluşabilir ve bu durum protezin uyumunu etkileyebilir. Ancak protez gevşemesinin nedeni yalnızca kemik değişimi değildir; klinik değerlendirme gerekir.

Oynayan Protez Kalıcı Olarak Yapıştırılmamalı, Nedeni Bulunmalıdır

Protez dişin oynaması tek başına bir hastalık değil, farklı problemlerin sonucu olabilen bir bulgudur. Hareketli protezlerde en sık nedenlerden biri protez ile zaman içerisinde değişen ağız dokuları arasındaki uyumun azalmasıdır. Parsiyel protezlerde kancalar ve destek dişler, implant üstü protezlerde ise tutucu parçalar ve protetik bağlantılar ayrıca değerlendirilmelidir.

Bazı hastalarda küçük bir ayarlama veya protez besleme yeterli olabilirken, bazı hastalarda tutucu parçaların yenilenmesi, protezin tamir edilmesi veya tamamen yeni bir protez hazırlanması gerekebilir.

Özellikle daha önce sorunsuz kullanılan protez yeni dönemde hareket etmeye başladıysa, protez altında sürekli yara oluşuyorsa, destek diş sallanıyorsa veya implant üstü bir yapı gevşediyse problemi yalnızca yapıştırıcıyla gizlemek yerine nedenini belirlemek daha doğru yaklaşım olacaktır.

Melsadent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği’nde mevcut protezin durumu, destek dişler, diş eti dokuları, implantlar ve çene yapısı birlikte değerlendirilerek hastaya uygun protez tedavisi planlanabilir. Diş protezi seçenekleri için Diş Protezleri, implant destekli seçenekler için İmplant Tedavisi ve destek dokuların sağlığı hakkında bilgi için Diş Eti Tedavisi sayfaları incelenebilir.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kişisel tanı ve tedavi planı için diş hekimi muayenesi gereklidir.